Δευτέρα, 28 Μαΐου 2018

Γιατί αγόρασα μετοχές της FF Group την αμέσως προηγούμενη της αναστολής ημέρα. (Και δεν ανησυχώ καθόλου γι αυτό)












Σίγουρα το θέμα του τριημέρου. Που όσο κι αν κάποιοι καμώνονται πως δεν τους απασχολεί τάχα μου, η σπουδή και η εμπλοκή που επιδεικνύουν για το γεγονός τους καθιστά σημειολογικά υποκριτές. Εγώ πάλι ως αιρετικός, δεν θα ασχοληθώ με το προφανές, αλλά -σε τούτο δω το έκτακτο πόνημα- θα δω την ιστορία με τη δική μου μου ματιά.





Για αρχή να θέσω το πλαίσιο αναφοράς:


Όσοι γνωρίζουν την ουσία της υπόθεσης δεν ομιλούν και όσοι ομιλούν, δεν γνωρίζουν την ουσία.

Ας ξεκινήσουμε από τα μέσα: Υπάρχουν δύο φάσεις στην ιστορία. Η πρώτη που άρχεται με τη δημοσίευση της αναφοράς του Quintessential και εκτείνεται ως και τις ενέργειες της διοίκησης με τις αγορές ιδίων μετοχών και τις διαβεβαιώσεις περί σκευωρίας και η δεύτερη φάση, που καταλαμβάνει το διάστημα από την αναστολή της διαπραγμάτευσης εως  και σήμερα. Και ενώ στην πρώτη φάση, παρατηρούμε μια ισάριθμη και ισόχρονη κάλυψη από το σύνολο των οικονομικών μέσων, από το Mononews ως το skai.gr, στη δεύτερη φάση οι συστημικοί απέχουν διακριτικά με την σκυτάλη να λαμβάνουν οι συνήθεις ύποπτοι, liberal με πολλαπλή κάλυψη και bankingnews με τη γνωστή προσέγγιση "Στέφανος Χίος style". Η "Ναυτεμπορική" για παράδειγμα, περνάει το θέμα στα ψιλά -μεταξύ του καθημερινού σχολίου για το χρηματιστήριο και του Market Beat", ενώ το δεδηλωμένα αντικυβερνητικό liberal ασχολείται με το θέμα κοντά στις δέκα φορές, κάποιες φορές μεμφόμενο την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, κάποιες άλλες επισημαίνοντας την ευρεία διασπορά της μετοχής ανάμεσα σε θεσμικά χαρτοφυλάκια.  Δεν θα αδικήσω ούτε τους μεν ούτε τους δε γι αυτή τους τη στάση. Πρόκεται για μια πρωτόγνωρη περίπτωση, με διάφορους εμπλεκόμενους και λεπτές ισορροπίες και ένας συντάκτης ύλης δεν θα ήθελε να δυσαρεστήσει την πελατεία του με άστοχους χειρισμούς. Τον πίνακα της πληροφόρησης συμπληρώνουν οι σχολιαστές δεύτερης γραμμής, γνωστοί και μη εξαιρετέοι σταλεγάκηδες, bloggers και ακολουθεί η πλέμπα τύπου "είδα φως και μπήκα", που αφού παρατηρήσει προς τα που φυσάει ο αέρας ρίχνει αθερινόδιχτο προς άγραν πελατείας κι αυτή. Έτσι, διαβάσαμε φράσεις όπως "Σύμφωνα με όσα ξέρω (και χωρίς να μπορώ να πω περισσότερα) το Φολί έχει τελειώσει. Μην το ξαναπεριμένετε στο ταμπλώ. Λυπάμαι για όσους είναι μέσα. Καλή συνέχεια." Και καλά κρασά, θα συμπληρώσω!

Πάμε τώρα στην ίδια στην εταιρεία: Η έκθεση του Greco δεν με έριξε από τα σύννεφα (δεν υπήρχαν και πολλά για να πέσω), και αντι δικού μου σχολιασμού, θα παραθέσω την υπέροχη ανάλυση του Τάκαρου την οποία προσυπογράφω από το αρχικό γράμμα ως την τελευταία τελεία:

Follie


"Είναι άξιο απορίας πως γίνεται μια πολυεθνική που δραστηριοποιείται σε 30 χώρες και κάνει πωλήσεις 1,3 δισεκατομμύρια ευρώ με EBITDA στα 291 εκατ. και καθαρά κέρδη 222 εκατ. ευρώ (σε επίπεδο ομίλου) να μην δίνει μερίσματα στους μετόχους της ??

Τα νούμερα είναι αδίστακτα ... δείχνουν ότι ο όμιλος δεν εισπράττει τα κέρδη του.
Αθροιστικά απο το 2005 (πριν ακόμη πάρει τα ΚΑΕ)
Καθαρά κέρδη συνολικά = 1,316 δισεκατομ
Αποσβέσεις = 236 εκατ. ευρώ.
Θα έπρεπε λοιπόν οι λειτουργικές χρηματοροές του ομίλου να έχουν εισπράξει τουλάχιστον 1,5 δισεκατ. ευρώ.

Όμως συνολικές χρηματοροές = 502 εκατ. ευρώ!!!! Που είναι το 1 δις οεοοοοο???

ΧΡΟΝΙΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ του ομίλου ... ή αν θέλετε , πολιτική του ομίλου, ΔΕΝ ΕΙΣΠΡΑΤΤΩ , μοχλεύω τα ίδια κεφάλαια μου και προχωρώ.

Το 2013 η Follie πουλάει τα ΚΑΕ και σφίζει απο ΥΓΕΙΑ.
Ταμείο 251 εκατ. ευρώ ----> σήμερα 328 εκατ
Δάνεια 222 εκατ. ευρώ ----> σήμερα 434 εκατ
Αποθέματα 254 εκατ. ευρώ ----> σήμερα 585 εκατ
Απαιτήσεις 518 εκατ. ευρώ ----> σήμερα 868 εκατ

Αύξηση απο το 2013 στα αποθέματα+Απαιτήσεις 681 εκατ. ευρώ
Να το 1 δισεκατ που μας λείπει.

Πάμε πάλι υπολογισμούς ...
Αθροιστικά απο το 2013 (τα 3 τελευταία χρόνια δηλαδή)
Καθαρά κέρδη συνολικά = 546 εκατομ
Αποσβέσεις = 76 εκατ. ευρώ.
Θα έπρεπε λοιπόν οι λειτουργικές χρηματοροές του ομίλου να έχουν εισπράξει τουλάχιστον 620 εκατ. ευρώ.

Όμως συνολικές χρηματοροές = 254 εκατ. ευρώ!!!!
Εισέπραξε 366 εκατ. ευρώ λιγότερα από όσα θα έπρεπε.

Είναι βέβαιο ότι οι Ισολογισμοί της Follie είναι μοχλευμένοι και περιέχουν ρίσκο. Καμιά σχέση η λογική της διοίκηση Κουτσουλιούτσο με λογικές τύπου Γεράρδου, Βακάκη - όπου αναπτύσσονται με ίδια κεφάλαια και όταν cashάρουν.

Σήμερα ο όμιλος έχει ανακοινώσει κέρδη ανά μετοχή 3,32 ευρώ ... αλλά στην πραγματικότητα τα μισά εισπράττει και τα ίδια κεφάλαια είναι στα 27,65 ευρώ ανά μετοχή

Αν λοιπόν τα καθαρά κέρδη είναι πραγματικά και αν δεν περιλαμβάνουν απομειώσεις που είναι κρυμμένες τότε η μετοχή θα ήταν τσάμπα (αν φυσικά εισπράττονται τα κέρδη) και θα έπρεπε ήδη η μετοχή να είχε φλερτάρει με τα 50 ευρώ.
Με 328 εκατ. ευρώ ταμείο και με συνολικές υποχρεώσεις 695 εκατ. ευρώ ο όμιλος είναι πλέον θωρακισμένος και όχι όπως το 2012 όταν τα πράγματα ήταν δύσκολα. Όμως πούλησε πολύ καλά τα ΚΑΕ και όλα έφτιαξαν. Τα θέμα είναι να δούμε την εταιρία να εισπράττει κιόλας."

(27/07/2017 mitarola.blogspot.gr)

Σαν να μη φτάνουν όλα τα παραπάνω, η εταιρεία μας κοροϊδεύει μες τα μούτρα μας, δηλώνοντας τα κερδοσκοπικά παιχνίδια ως "ζημιές αποτίμησης επενδύσεων διαθέσιμων προς πώληση" και εμφανίζοντας ως διαθέσιμα, ποσά που δεν υπάρχουν. Χαρακτηριστική η σελίδα 68 του διορθωμένου ετήσιου ενημερωτικού δελτίου:




Αυτή η Collar Booster Hedging Instruments είναι τόσο απατηλή συμμετοχή όσο ο λογαριασμός 88888 του Nick Leeson. (http://www.nickleeson.com/ Το αναγράφω διότι οφείλετε να μαθαίνετε από τους καλύτερους)



Όλα ωστόσο τα ανωτέρω είχαν πολύ μεγάλη σημασία όταν η τιμή της μετοχής βρισκόταν κοντά στα 20€. Με βάση όμως το τελευταίο προ αναστολής κλείσιμο των €4,80, η εταιρεία έχει προσαρμοστεί από την αγορά στο 28% της πρότερης της κεφαλαιοποίησης, ήτοι 321,3 εκ. ευρώ, και αυτό είναι το μοναδικό μέγεθος που οφείλω να δεχτώ ως αληθινό, σε αντίθεση με τα στοιχεία που έχει κατά καιρούς δημοσιοποιήσει η διοίκηση. Θα αμφισβητήσω, τα κέρδη ανά μετοχή, θα αμφισβητήσω όλους τους δείκτες, τις πωλήσεις, θα αμφισβητήσω τα ταμειακά διαθέσιμα, τα αποθέματα, τις αποτιμήσεις συμμετοχών, θα αμφισβητήσω ακόμη και τα σημεία πώλησης που έχω δει με τα ίδια μου τα μάτια, ποτέ δεν ξέρεις σε ποιον ανήκουν. 

Στα 4.8€ ανά μετοχή λοιπόν, εγείρεται μία σειρά ουσιαστικών θεμάτων, που θα παραθέσω ως πίνακα.

  1. Αξίζει η επιχείρηση 321εκ; Συγκριτικά ας πούμε η ΛΑΜΨΑ έχει 397εκ. κεφαλαιοποίηση, ο Φουρλής 304εκ. το ΥΓΕΙΑ 261εκ. και τα ΠΛΑΚΡ 375εκ. 
  2. Εάν δεχτούμε πως η διοίκηση παραπλάνησε τους μετόχους παραποιώντας τα οικονομικά στοιχεία, τι τάξης μεγέθους ήταν η παραποίηση αυτή; Ήταν τα στοιχεία φουσκωμένα κατά 30%, κατά 50%, κατά 70%, ή ήταν όλα ψέμματα και δεν υπάρχει τίποτα το αληθές; Δεν θα δεχτώ επ ουδενί πως τα στοιχεία παραποιήθηκαν εν συνόλω. 
  3. Σε ποιο επίπεδο τιμής ζήτησε η διοίκηση ανάστολη της μετοχής προκειμένου να προστατεύσει τα συμφέροντα της; Δεν το έπραξε στα 10, ούτε στα 7, το έπραξε μόλις η τιμή υποχώρησε κάτω από τα 5. Τα περί χρονοδιαγράμματος απάντησης προς την Ε.Κ. τα ακούω βερεσέ, η επιτροπή δεν μας έχει συνηθίσει σε ανάλογες πρακτικές. 



Πάμε τώρα στις ισορροπίες:




Η FF Group δεν είναι το μαγαζάκι της γωνίας. Στην εικόνα συναντάμε ισχυρούς μετόχους μειοψηφίας, θεσμικούς επενδυτές, ομολογιούχους, τράπεζες δανειστές. Ως αρχή θα μπορούσα να δεχτώ πως διάφορα ταμεία και αμοιβαίοι δεν πολυασχολήθηκαν, τους αρκούσε ό,τι διάβαζαν στις ετήσιες εκθέσεις. Θα δεχτώ επίσης πως οι δικοί μας τραπεζίτες έκαναν την πάπια όσον αφορά το creditworthness της εταιρείας. Εδώ δάνειζαν Κουρήδες και το ΠΑΣΟΚ. Αρνούμαι όμως (μισό να το βάλω και σε bold), ΑΡΝΟΥΜΑΙ να δεχτώ πως η Fosun δεν γνώριζε και δεν γνωρίζει επακριβώς τι συμβαίνει στην εταιρεία. Σε αντίθεση με θεσμικούς που επενδύουν χρήματα άλλων, ο Guo Guanchang τοποθετεί τα δικά του κεφάλαια, μου φαίνεται λοιπόν εξωφρενικά απίθανο να μην έχει λάβει απαντήσεις για όλα όσα αναρωτιέται και ο τελευταίος σταλεγάκιας αναλυταράς στη μακρινή Ελλάδα. 




Πείτε μου δηλαδή, σας φαίνονται αυτοί οι τύποι για ηλίθιοι; Προτού απαντήσετε, μία άλλη ένδειξη:



Εδώ η πορεία του βασικότερου μετόχου μειοψηφίας της FF Group. Βλέπετε κάτι που να παραπέμπει σε αγωνία του επενδυτικού κοινού περί της τύχης της επένδυσης της;

Με το που ξέσπασε η κρίση εμπιστοσύνης στην επιχείρηση και είδαμε το πρώτο -30%, δύο ήσαν οι υποθέσεις εργασίας που όφειλα να κάνω: Να πιθανολογήσω την έκταση της παραποίησης των οικονομικών στοιχείων. Να εκτιμήσω το επίπεδο τιμής εκείνο, κάτω από το οποίο η διοίκηση της εισηγμένης θα αισθανόταν πως πάνε να της φάνε την εταιρεία μέσα από τα χέρια. Και οι δύο μελέτες συνέκλιναν σε ένα κοινό παρονομαστή, τα 5.5€. Οποιαδήποτε τιμή κάτω από εκεί, με βάση τις δικές μου, προσωπικές εκτιμήσεις, ήταν ένα καλο στοίχημα. Όχι "ευκαιρία αγοράς" και σαχλαμάρες, ένα καλοζυγισμένο και ορθολογικό στοίχημα από εκείνα που κάθε παίκτης που σέβεται τον εαυτό του οφείλει να κάνει, είτε παίζει στο καζίνο, είτε στο χρηματιστήριο. Η αναστολή της διαπραγμάτευσης με το που η τιμή πήγε κάτω από τα 5€, έχει δύο ερμηνείες. Η πρώτη λέει πως η μετοχή πιέστηκε ως τα 4.80€ ακριβώς επειδή, η αίτηση αναστολής ήταν γνωστή σε κάποιους. Η δεύτερη λέει πως υπαγορεύτηκε από τις εξελίξεις. Με βάση τις πληροφορίες μου και την εμπειρία μου κλίνω πως την πρώτη ερμηνεία, πράγμα που με κάνει να πιστεύω πως όταν αρθεί η αναστολή η μετοχή θα ανοίξει μάλλον υψηλότερα, παρά χαμηλότερα. Σε κάθε περίπτωση, τα στοιχήματα ενίοτε κερδίζονται, και άλλοτε χάνονται.

Κλείνοντας, θα θίξω λίγο τα Dessous.

Η ανεπάρκεια της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς. 

Από την πρώτη ημέρα, όλοι σχεδόν οι ενεργοί είχαμε ζητήσει από την Επιτροπή να επιτελέσει το θεσμικό της ρόλο και να προστατεύσει το επενδυτικό κοινό και συλλογικά τη φήμη της ελληνικής κεφαλαιαγοράς, προχωρώντας σε αναστολή του τίτλου. Βεβαίως αυτό ουδέποτε συνέβη, καθώς ούτε ικανή διοίκηση υπάρχει στην ίδια την επιτροπή, ούτε καταρτισμένη στο αντικείμενο στελέχωση. Είδαμε την επιτροπή να μεταβάλλεται από εποπτεύουσα αρχή (αναστολή διαπραγμάτευσης έως ότου καθίσει η σκόνη και παρασχεθούν εκατέρωθεν εξηγήσεις) σε διεκπεραιωτή αιτήσεων (ζητήθηκε η αναστολή διαπραγμάτευσης από την ίδια την εταιρεία). Τέτοιες συμπεριφορές δεν αρμόζουν σε σώμα με σημαντικότατο θεσμικό ρόλο. 

Οι σύνδεσμοι επενδυτών.


Εδώ με λύπη μου διακρίνω την ίδια ανεπάρκεια, αφού πέρα από ολιγόλογα δελτία τύπου, και ανακοινώσεις δεν υπήρξε κάποια δράση που να προστάτευσε τα μέλη από τεράστιες οικονομικές ζημιές. Δεν έχω αντιληφθεί ακριβώς ποιο ακριβώς είναι το έργο που επιτελούν οι διάφοροι σύνδεσμοι αυτού του τύπου, πάντως όποιο και να είναι αυτό, υπολείπεται σε ουσία και ποιότητα πολλών blogs που τυγχάνει να γνωρίζω, ή να διαβάζω... Δεν θα γράψω κάτι περισσότερο για να μη χαλάσουμε τις καρδιές μας.


Sic Felix

Κυριακή, 25 Φεβρουαρίου 2018

ΣΕΔ Τεύχος 11





Η αλήθεια είναι πως δεν μπορούσα να αντισταθώ στην πρόταση του Νικόλαου Οικονομόπουλου να γράψω κάτι  για το περιοδικό του ΣΕΔ.  Κι έτσι, εδώ, πρωινό της Καθαρής Δευτέρας, αντικρίζοντας τον θαμπό Αττικό ουρανό, ίδιο χρώμα με τα ξεπλυμένα θαλασσιά πλαίσια του Word, θα γράψω λέξεις που θα στενοχωρήσουν πολλούς.  Μήπως όμως, θα είναι και η πρώτη φορά;

Το σημερινό μας θέμα, φίλοι μου καλοί, είναι η άσπονδη Τεχνική Ανάλυση, η παλιά, η ορθόδοξη, η αγαπημένη.  Το έναυσμα προήλθε μετά από σύντομο διάλογο με τον εκλεκτό συνοδοιπόρο των αγορών Michele,  όπου αφού σχολιάσαμε τα τεκταινόμενα της showbiz:

Mic:  Δαλάκα δυνατή;

Εγώ:  Όχι, προτιμώ Ντάρια.

Mic:  Λέω να γράψω κάτι για το περιοδικό του ΣΕΔ.

Εγώ:  Τι λες να πραγματευθείς;

Mic:  Πιθανότατα για την τεχνική ανάλυση.

Εγώ:  M' αρέσεις.  Θέλεις να μου πεις τα κύρια σημεία, να λάβω την αντίθετη θέση;

Και με αφορμή αυτόν τον άκρως επαγγελματικό διάλογο, αποφάσισα να τα βάλω ακόμη μια φορά με τους τεχνικούς αναλυτές.  Σε αυτό το σημείο θέλω να δηλώσω υπεύθυνα πως δεν ήμουν πάντοτε κατά.  Στα άγουρα τα χρόνια μου, την αγαπούσα πολύ αυτή την ανάλυση την τεχνική και μάλιστα ήταν τέτοια η αφοσίωση μου στους κανόνες της που η διατριβή μου βασιζόταν πάνω της.   Τότε βέβαια -άλλα τα χρόνια- η τεχνική ανάλυση εξέταζε κυρίως γραμμές και κινητούς μέσους όρους, το Metastock, χώραγε σε πέντε δισκέτες 1,44 και αν μπορούσες να σκαρφιστείς κάποιον ψαγμένο τύπο που να δούλευε, μπορούσες να κάνεις και λεφτά για κάποιο χρονικό διάστημα.  Η δική μου διατριβή ας πούμε, είχε αποδείξει πως ο ΚΜΟ των 37 ημερών ήταν εκείνος που έδινε τα καλύτερα σήματα στο μεγαλύτερο μέρος της δεκαετίας του '80 στο ελληνικό χρηματιστήριο, με απόδοση τρεισήμισι φορές ανώτερη εκείνης του γενικού δείκτη και με εφαρμογή σε τίτλους της μικρής κεφαλαιοποίησης, που οι παλιότεροι από εσάς ίσως θυμάστε να λέγονται της "Παράλληλης Αγοράς", η υπεραπόδοση ξεπερνούσε τις 7 φορές.

Οι αρχές της κλασσικής τεχνικής ανάλυσης όπως θα τις βρείτε στα εγχειρίδια είναι καταρχάς τρεις (Murphy):

·         Η τιμή μιας μετοχής προεξοφλεί τα πάντα.  (Και με το "τα πάντα" εννοούμε όλη την διαθέσιμη πληροφορία)
·         Οι τιμές κινούνται σε τάσεις.  (Σε επέκταση αυτού κάθε τάση είναι ενεργή μέχρι αυτή να αναιρεθεί)
·         Η ιστορία επαναλαμβάνεται.  (Ως τραγωδία, ή ως φάρσα θα σας γελάσω, πάντως κάποιοι σχηματισμοί τείνουν να επαναλαμβάνονται).

Δεν θα διαφωνήσω σε τίποτα όσον αφορά τα δύο πρώτα.  Χρόνια ερευνών και μελετών έχουν αποδείξει πως η τιμή μιας μετοχής ξεκινά να "κινείται" χωρίς αποχρώντα λόγο, και συνήθως μετά από εβδομάδες, διαβάζουμε κάποιο νέο που να εξηγεί την κίνηση αυτή.  Επίσης, κανείς δεν μπορεί να αμιφισβητήσει πως υπάρχουν τάσεις στις αριθμοσειρές.  Ακόμη κι όταν οι τιμές δεν κάνουν τίποτα για μεγάλο χρονικό διάστημα, είναι κι αυτό μια τάση, η θεμελιώδης ανάλυση το ονομάζει "ορθή αποτίμηση".  Τώρα, όσον αφορά την τρίτη αρχή, πως "η ιστορία επαναλαμβάνεται", εγείρω σοβαρές αντιρρήσεις.  Είναι σαν να λες "τα βουνά έχουν κορυφές και πλαγιές" και "στις ερήμους δεν χιονίζει", και αυτό βέβαια ισχύει ως γενικός κανόνας, αλλά δεν μπορείς να προσδιορίσεις την κορυφή ενός βουνού, μελετώντας άλλα βουνά, διότι κάθε βουνό είναι διαφορετικό και ακόμη κι αν τα τελευταία σαράντα χρόνια δεν χιόνισε στη Σαχάρα, φέτος το έστρωσε και μπορεί για τα παιδιά της Jendouba στην Τυνησία αυτό να ήταν ένα χαρμόσυνο γεγονός, αλλά για ένα στέλεχος -ας πούμε της JP Morgan- που μπορεί να είχε στοιχηματίσει 100 εκατομμύρια δολάρια στο αξίωμα "στην έρημο δεν χιονίζει" να ήταν η καταστροφή του.  Και η καταστροφή του, μπορεί να αφήνει εσένα φίλε μου παγερά αδιάφορο, αν όμως σου πω πως αυτός ο άνθρωπος διαχειριζόταν τη σύνταξη του πατέρα σου, η οποία έγινε αήρ κοπανιστός, ωσάν την περιουσία των ταμείων μετά το PSI, ίσως να ενοχληθείς.  O Nicholas Taleb, έκανε όνομα, αναλύοντας απλοποιήσεις σαν την "η ιστορία επαναλαμβάνεται" όπου απέδειξε πως οικονομετρικά μοντέλα απέτυχαν να προβλέψουν την έκταση αρκετών όχι και τόσο σπανίων στατιστικών φαινομένων που από απλά τυχαία γεγονότα κατέληξαν  να εξαερώσουν περιουσίες.  Το μόνο που θα μπορούσα να δεχτώ από το τρίτο θέσφατο είναι το "η ανθρώπινη βλακεία επαναλαμβάνεται". 

Κάθε τεχνικός αναλυτής, που σέβεται τον εαυτό του, θα σας πει πως με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, μπορεί να προβλέψει κάποια κομβικά σημεία, όπου η τάση είτε επιβεβαιώνεται, είτε αντιστρέφεται.  Περαιτέρω, οι αναλυτές εκείνοι που δεν σέβονται τους εαυτούς τους, θα σας πουν πως είναι ικανοί να προβλέψουν και το που ακριβώς ή περίπου, θα πάει τη τιμή μιας μετοχής.  Είναι δε, τούτοι δω οι τελευταίοι, τόσο πεπεισμένοι πως κατέχουν τα εργαλεία και τα μυστικά της τέχνης που δεν διστάζουν να οριοθετήσουν και χρονικά τους στόχους αυτούς.  Μετά φόβου Θεού, θα σας πω πως δεν υπάρχει μεγαλύτερη ανοησία από μια τέτοια αξίωση.   Πριν όμως από αυτό θα επικαλεστώ πάλι τις αρχές της τεχνικής ανάλυσης, οι οποίες με μια δεύτερη ανάγνωση αλληλοαναιρούνται.

Δεχόμαστε λοιπόν πως η τιμή μιας μετοχής, ας πούμε της ΔΕΗ, εμπεριέχει όλη τη διαθέσιμη πληροφορία σχετικά με όλα τα εταιρικά γεγονότα, καθώς και όλες τις μακροοικονομικές συνθήκες που επηρεάζουν ήδη, ή που θα επηρεάσουν την επιχείρηση.  Εμβαθύνοντας λίγο περισσότερο,  δεχόμαστε πως η αγορά συλλογικώς γνωρίζει λόγου χάρη εαν θα κλείσει το Αμύνταιο, εάν θα πληρώσουν οι ΟΤΑ που χρωστούν, εάν θα αφαιρεθεί μερίδιο αγοράς από τους άλλους εμπορικούς παρόχους, εάν η διοίκηση θα εφαρμόσει μέτρα και τι μέτρα είναι αυτά, ισχυρίζεται λοιπόν η τεχνική ανάλυση πως όλα αυτά περιλαμβάνονται στα 2,85€ ανά μετοχή της ΔΕΗ.  Όλο όμως το νόημα της παραγράφου αυτής, είναι αξίωμα της "Αποτελεσματικής Αγοράς", την οποία η Τεχνική Ανάλυση αποπειράται να ακυρώσει.  Τα εργαλεία της τεχνικής ανάλυσης δεν είναι τίποτα άλλο από  προσπάθειες να εντοπιστούν σημεία όπου η αγορά δεν είναι αποτελεσματική, δηλαδή τιμές στις οποίες η αξία της επιχείρησης δεν αποτιμάται ορθώς, κι έρχεται μετά ο τεχνικός αναλυτής και σου λέει "υπερπουλημένη η ΔΕΗ εδώ, θα αντιδράσει."  Μα καλέ μου, εσύ δεν ισχυρίζεσαι πως η τιμή εμπεριέχει όλη την διαθέσιμη πληροφορία;  Τι τώρα;  Δεν την εμπεριέχει πάντοτε; 

Το να θεωρεί ένας τεχνικός αναλυτής πως με όπλα έναν χάρακα, έναν υπολογιστή τσέπης κι ένα πρόγραμμα των 100 ευρώ θα νικήσει την αγορά, είναι σαν να τον ιθαγενή των νησιών Sentinel που πιστεύει πως ρίχνοντας ακόντια και βέλη στα σκάφη των τουριστών, θα τους αποτρέψει από το να αποβιβαστούν στη γη του.   Σοβαροί επενδυτικοί οίκοι, πληρώνουν εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ μισθούς σε ανθρώπους με πτυχία στη στατιστική, τα μαθηματικά και την πληροφορική, προκειμένου να τους φτιάξουν προγράμματα που ανιχνεύουν ανωμαλίες στην τιμολόγηση τίτλων, κι ο τεχνικός αναλυτής πιστεύει πως από το σαλόνι του σπιτιού του, θα ευημερήσει.  Μεταξύ μας τώρα...  Έχετε γνωρίσει κάποιον τεχνικό αναλυτή που να έκανε και να διατήρησε περιουσία εφαρμόζοντας κινητούς μέσους όρους, γραμμές, τρίγωνα, κύματα, ταλαντωτές;  Εγώ όχι!

Έχω γνωρίσει όμως, πολλούς ανθρώπους που ήξεραν να διαβάζουν ισολογισμούς,  που ήξεραν από επιχειρήσεις, που γνώριζαν την αγορά, όχι την χρηματιστηριακή, την πραγματική αγορά, και που μπορούσαν να αφουγκραστούν πότε ο κόσμος ξεκινούσε να καταναλώνει τα προϊόντα μιας εταιρείας και πότε σταματούσε, ανθρώπους που μπορούσαν να αντιλαμβάνονται τις αλλαγές στο οικονομικό κλίμα στον αέρα που ανέπνεαν.  Και αυτοί οι τύποι, που δεν ήσαν όλοι σπουδαγμένοι ή οικονομολόγοι, έκαναν περιουσίες, απλώς βάζοντας τα λεφτά τους σε εκείνο που έβλεπαν.  Είναι κοινό μυστικό πως οι τεχνικοί αναλυτές δεν γνωρίζουν οικονομικά.  Και είναι ακριβώς αυτή τους η αδυναμία, που τους ωθεί να ψάχνουν για κορυφές και πυθμένες.  Δεν έχουν την ικανότητα να προπορευτούν των εξελίξεων, οπότε έχουν μάθει να διαβάζουν τις κινήσεις των πρωτοπόρων.  Ξέρουν πως, δεν θα μπορέσουν ποτέ να μάθουν εάν η αγαπημένη τους επιχείρηση έχει στα σκαριά μια επικερδή συμφωνία, οπότε ψάχνουν στα κλεισίματα και τους όγκους, μήπως και βρουν κάτι που γνωρίζει κάποιος άλλος, περισσότερο καταρτισμένος, ή έμπειρος από τους ίδιους.  Και έχουν μάθει τόσο καλά να πείθουν πως γνωρίζουν ενώ δεν γνωρίζουν, που ο λόγος τους είναι δυσνόητος και αινιγματικός.  Ένα τυπικό ημερήσιο δελτίο τεχνικού αναλυτή έχει την κάτωθι δομή:

Η αγορά αφού δοκίμασε το σημαντικότατο σημείο των (εδώ βάλτε ό,τι θέλετε) μονάδων, αντέδρασε/δεν αντέδρασε, με αποτέλεσμα να κλείσει στις (ο μόνος αποδεδειγμένα αληθής αριθμός) μονάδες.  Για σήμερα έχουμε στόχο τις (ό,τι θέλετε και πιστεύετε ανάλογα με το σύστημα σας) μονάδες τις οποίες εάν τις προσεγγίσει τότε ανοίγεται ο δρόμος για τις (όσες γράψατε πριν και μερικές ακόμη) μονάδες.  Αδυναμία προσέγγισης του επιπέδου αυτού, φανερώνει αδυναμία η οποία θα ενεργοποιήσει το (εδώ συνήθως ένα πιασάρικο όνομα) σενάριο, ενώ αντιθέτως, υπέρβαση του ορίου θα φέρει την αγορά υποψήφια για το (άλλο πιασάρικο όνομα) σενάριο.  Σε κάθε περίπτωση (άλλα λόγια ν' αγαπιόμαστε), οι (ό,τι θυμάστε χαίρεστε) μονάδες παραμένουν ισχυρή αντίσταση/στήριξη για τους long/short.

Σε αντιπαράθεση, ένα δελτίο κανονικού αναλυτή μοιάζει ως εξής:

Η εταιρεία, παρουσίασε αύξηση μεγεθών κατά  τόσο % το τελευταίο εξάμηνο, τάση που διαφαίνεται πως διατηρείται.  Η προσπάθεια μείωσης του δανεισμού, έχει αρχίσει να αποδίδει καρπούς, όπως προκύπτει από τον τελευταίο ισολογισμό, οπότε μόνο από αυτό το γεγονός μπορούμε να υπολογίζουμε μια αύξηση κατά τόσο % των κερδών ανά μετοχή.  Κατά τη γνώμη μας, το p/e, e/v, (ότι επιθυμείτε) στα επίπεδα των (...) είναι ελκυστικό τόσο έναντι του κλάδου, όσο και έναντι της συνολικής αγοράς. 




Τώρα δηλαδή, πείτε μου, ποιον από τους δύο αναλυτές θεωρείτε περισσότερο αξιόπιστο;  Ακόμη κι αν η τιμή της μετοχής δεν πάει πουθενά, το γεγονός πως η εταιρεία που παρουσιάζεται έχει βελτίωση μεγεθών είναι αδιαμφισβήτητο.  Αργά ή γρήγορα, η επένδυση θα επιβραβευθεί.  Από την άλλη μια τιμή στόχος που προέκυψε από μια θεωρία που πρεσβεύει πως "αφού υπάρχει χάσμα, κάποια στιγμή θα κλείσει", πόσο αξιόπιστη σας φαίνεται;  Και σίγουρα κάποιοι από εσάς, φανερά ενοχλημένοι, θα παρέμβουν λέγοντας "εμένα μ' ενδιαφέρει να βγάλω λεφτά", όχι να είμαι ορθός.  Και τότε κι εγώ θα σας παραπέμψω σε κάτι που λέγεται backtesting, όπου καλείται ο τεχνικός ή όπως αλλιώς θέλει να λέγεται αναλυτής, να δοκιμάσει το σύστημα του, ένα πραγματικό σύστημα που λέει "όταν αυτό τότε εκείνο", όχι το άλλο της Πυθίας που ερμηνεύεται ήξεις αφίξεις, σε πραγματικά ιστορικά στοιχεία, ώστε όλοι μας, να μπορούμε να διαπιστώσουμε εάν αποδίδει και πόσο αποτελεσματικό είναι.  Έτυχε ποτέ να δείτε κάτι ανάλογο;  Όχι βέβαια!  Μήπως επειδή ουδείς δέχεται να το δημοσιεύσει;

Και μέχρι να δω το σύστημα σου φίλε μου, σε backtesting τις τελευταίες 5,000 περιόδους, επίτρεψέ μου να αμφιβάλλω για την κατάρτισή σου.

Κλείνοντας, θέλω να διαβεβαιώσω πως επιθυμία μου δεν είναι να ακυρώσω τεχνικούς αναλυτές, που κάμποσοι τυγχάνουν φίλοι μου, αλλά μάλλον να δημιουργήσω τροφή για σκέψη, σκέψη σχετικώς με το τι συνιστά εργαλείο πλουτισμού και το τι εργαλείο δημιουργίας προμηθειών για τον broker/σύμβουλο.